{"id":9,"date":"2010-12-30T22:48:35","date_gmt":"2010-12-30T22:48:35","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?page_id=9"},"modified":"2024-07-25T21:48:06","modified_gmt":"2024-07-25T19:48:06","slug":"o-autorze","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?page_id=9","title":{"rendered":"Redaktorzy"},"content":{"rendered":"

Witold Marciszewski<\/strong> – witold@marciszewski.eu, witmar@calculemus.org<\/h4>\n

\"Witold<\/a>Do\u015b\u0107 pedantyczne wyliczenie r\u00f3\u017cnych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w \u017cyciorysu<\/a>, jakie si\u0119 sporz\u0105dza zwykle dla cel\u00f3w administracyjnych\u00a0 podaj\u0119 w innym\u00a0 miejscu,a tutaj\u00a0 pozwalam sobie na swobodniejsz\u0105 opowie\u015b\u0107. Chc\u0119 z miejsca zaznaczy\u0107 (dla unikni\u0119cia nieporozumie\u0144), \u017ce NIE jestem Witoldem Marciszewskim,\u00a0 moim m\u0142odszym krewnym, profesorem matematyki w UW, ale jestem tego\u017c imienia i nazwiska profesorem filozofii, w szczeg\u00f3lno\u015bci logiki, najd\u0142u\u017cej\u00a0 w UW, tak\u017ce w innych miejscach, teraz\u00a0 za\u015b\u00a0 „na samozatrudnieniu” (tak mo\u017cna by nazwa\u0107 aktywno\u015b\u0107 na emeryturze).<\/p>\n

Za pierwsz\u0105 pomy\u015bln\u0105 dla mnie dat\u0119 w \u017cyciorysie uznaj\u0119 dzie\u0144 urodzin 18 listopada 1930, w Warszawie. Z innych dobrych rzeczy, kt\u00f3re los mi zdarzy\u0142, chcia\u0142bym wspomnie\u0107 dom rodzinny, zw\u0142aszcza ojca talent techniczny i obojga – Franciszka i Stanis\u0142awy – talent ekonomiczny. Technicznego nie uda\u0142o mi si\u0119 odziedziczy\u0107, cho\u0107 chwal\u0119 sobie dzieci\u0144stwo sp\u0119dzane w\u015br\u00f3d maszyn w ojcowskim zak\u0142adzie produkuj\u0105cym maszyny\u00a0 – to rolnicze, to poligraficzne, to cz\u0119\u015bci motoryzacyjne, zale\u017cnie od tego, czego bardziej dopomina\u0142 si\u0119 rynek.\u00a0 Ale cho\u0107 moje uczucie do maszyn z metalu nie by\u0142o przez nie odwzajemniane,\u00a0 zabrak\u0142o mi talent\u00f3w in\u017cynierskich ojca, uda\u0142o mi si\u0119 wej\u015b\u0107 w \u015bwiat maszyn abstrakcyjnych, co po\u015bwiadczaj\u0105 publikacje na temat mechanizacji rozumowa\u0144.<\/p>\n

Skoro\u00a0 wplatam tu w\u0105tki rodzinne, to nie mo\u017cna pomin\u0105\u0107\u00a0 tego, \u017ce doskonale spe\u0142nia si\u0119 w moim \u017cyciorysie\u00a0 ta fraza z „Pie\u015bni” Ga\u0142czy\u0144skiego (zn\u00f3w o maszynach, ale lirycznie): „stoimy przy \u017cyciu \u017cono, jak tkacze przy swoich krosnach”. By\u0142oby \u00a0 d\u0142ugo opowiada\u0107,\u00a0 jakie to kompozycje powsta\u0142y dzi\u0119ki wizjom i talentom intelektualnym oraz emocjonalnym\u00a0 Haliny,\u00a0 ale niech starczy ten kr\u00f3tki akapit.<\/p>\n

Je\u015bli mia\u0142bym numery prze\u017cytych lat ustawi\u0107\u00a0 w kolejno\u015bci od najbardziej barwnego i udanego, to na pierwszym miejscu znajdzie si\u0119 numer 1987.\u00a0 Zosta\u0142em w owym roku zaproszony przez Uniwersytet w Salzburgu,\u00a0 \u017ceby poprowadzi\u0107 wyk\u0142ady z\u00a0 metodologii nauk\u00a0 i seminarium z historii logiki. To drugie po\u015bwi\u0119ci\u0142em\u00a0 Leibnizowi, a brali w nim udzia\u0142 dwaj znakomici historycy logiki, austriacki Paul Weingartner i angielski Peter Simons. Konfrontacja z ich wiedz\u0105 i wnikliwo\u015bci\u0105 to by\u0142o rzadkie i owocne do\u015bwiadczenie. Inny wynik kontakt\u00f3w, dotycz\u0105cych nie tylko Leibniza, lecz i logiki polskiej, kt\u00f3rej\u00a0 jest Simons wielkim znawc\u0105 i koneserem,\u00a0 stanowi jego ksi\u0105\u017cka powsta\u0142a za moj\u0105 zach\u0119t\u0105 i z moim udzia\u0142em redakcyjnym: „Philosophy and Logic in Central Europe: from Bolzano to Tarski” (Kluwer, Dordrecht etc. 1992).<\/p>\n

Salzburg to miasto magiczne, kt\u00f3re wype\u0142nia wspomnienie Mozarta, wznosz\u0105ca si\u0119 na wzg\u00f3rzu pot\u0119\u017cna twierdza o romantycznej historii, urok dawnego pa\u0142acu pewnej damy\u00a0 bardzo faworyzowanej przez pewnego biskupa, tak\u017ce dziel\u0105cy przestrze\u0144 miasta\u00a0 na\u00a0 po\u0142owy zalesiony masyw M\u00f6nchsbergu,\u00a0 a w dali okaza\u0142y \u015bnie\u017cny Untersberg –\u00a0 to tylko niekt\u00f3re motywy widokowe i historyczne czyni\u0105ce to miejsce tak osobliwym. Tamte wra\u017cenia sprawiaj\u0105, \u017ce\u00a0 czyni\u0105c zado\u015b\u0107 konwencji,\u00a0 by w\u00a0 notatce jak obecna da\u0107 swoje zdj\u0119cie, zamieszczam wy\u017cej fotografi\u0119 zrobion\u0105 wtedy w Salzburgu, a wi\u0119c\u00a0 przechowuj\u0105c\u0105\u00a0 jakby w sobie tamten\u00a0 szczeg\u00f3lnie owocny i pe\u0142en urok\u00f3w czas.<\/p>\n

Wtedy te\u017c dosz\u0142a z kraju\u00a0 wie\u015b\u0107, \u017ce Ministerstwo Nauki po licznych perypetiach przyzna\u0142o mi poka\u017any grant na pi\u0119cioletnie badania pt. Systemy Logiczne i Algorytmy do Testowania przez Komputer Poprawno\u015bci Dowod\u00f3w.<\/em> Podj\u0119\u0142a je grupa reprezentuj\u0105ca kilkana\u015bcie uczelni, bior\u0105c za punkt wyj\u015bcia stworzony w Filii UW w Bia\u0142ymstoku przez Andrzeja Trybulca system MIZAR. Sz\u0142y za tym spore pieni\u0105dze, dzi\u0119ki kt\u00f3rym w r\u00f3\u017cnych o\u015brodkach akademickich po raz pierwszy pojawi\u0142y si\u0119 laboratoria „pecet\u00f3w”. Opr\u00f3cz satysfakcji kierownika bada\u0144 mia\u0142em profity\u00a0 uczestnika. Najwi\u0119kszym by\u0142o podsumowanie wk\u0142adu mojego i Kolegi Romana Murawskiego (Instytut Matematyki UAM) w formie wsp\u00f3lnej ksi\u0105\u017cki pt. Mechanization of Reasoning in a Historical Perspective,<\/em><\/a> Amsterdam\/Atlanta 1995.\u00a0\u00a0 A pog\u0142\u0119biona wtedy za\u017cy\u0142o\u015b\u0107 z komputerami przyczyni\u0142a si\u0119 do powstania czego\u015b, co m\u00f3g\u0142bym nazwa\u0107 moim elektronicznym folwarkiem na kt\u00f3rym\u00a0 od lat gospodarz\u0119 – domeny sieciowej calculemus.org.\u00a0<\/a><\/p>\n

Dwa inne pola moich zainteresowa\u0144 i prac,\u00a0 lingwistyk\u0119 formaln\u0105 i logiczn\u0105 teori\u0119 argumentacji,\u00a0 podsumowuj\u0105 dwie ksi\u0105\u017cki angielskie (nie wspominam polskich,\u00a0 b\u0119d\u0105cych materia\u0142em do owych podsumowa\u0144).\u00a0 W nurcie lingwistycznym\u00a0 jest antologia „Categorial Grammar” (Benjamins,\u00a0\u00a0 Amsterdam 1988).\u00a0 Do jej wsp\u00f3\u0142redagowania zaprosili mnie Wojciech Buszkowski z UAM i Johann van Benthem z uniwersytetu w Amsterdamie. Wspominam o tym jak o niezas\u0142u\u017conym zaszczycie. Ci dwaj reprezentuj\u0105 lig\u0119 \u015bwiatow\u0105 w logice matematycznej,\u00a0 co jest dla mnie stref\u0105 nieosi\u0105galn\u0105. Tak si\u0119\u00a0 jednak z\u0142o\u017cy\u0142o,\u00a0 \u017ce by\u0142o zapotrzebowanie na komentarz historyczny, i tu si\u0119 przyda\u0142em jako historyk logiki w roli autora dw\u00f3ch rozdzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n

Teoria argumentacji\u00a0 w aspekcie zorientowanej informatycznie logiki jest tematem ksi\u0105\u017cki „Logic from a Rhetorical Point of View” (de Gruyter, Berlin 1994).\u00a0 Jej g\u0142\u00f3wnym\u00a0 zagadnieniem jest to,\u00a0 jak maj\u0105 si\u0119 wzajem do siebie stosowane w argumentacji rozumowania intuicyjne, wymagaj\u0105ce empatii wobec partnera, i rozumowania sformalizowane,\u00a0 podatne na\u00a0 komputerow\u0105 automatyzacj\u0119. Na konkluzj\u0119 sk\u0142ada opis ich wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015bci.<\/p>\n

W roku 2011 wymy\u015blili\u015bmy z dr Paw\u0142em Stacewiczem (z Politechniki Warszawskiej) nazw\u0119 nowego jakby kierunku \u00a0 filozoficznego – \u015bwiatopogl\u0105d<\/em> informatyczny<\/em> – \u017ceby odda\u0107 tym terminem dwie my\u015bli: (1) \u017ce informacja jest we wszech\u015bwiecie jestestwem r\u00f3wnie realnym i aktywnym jak materia i energia, oraz (2) \u017ce wzrost zorganizowanej z\u0142o\u017cono\u015bci dokonuj\u0105cy si\u0119 w toku ewolucji wszech\u015bwiata wymaga dla radzenia sobie w tym \u015bwiecie coraz wi\u0119kszych zdolno\u015bci przetwarzania informacji czyli coraz wi\u0119kszej mocy obliczeniowej, tak w zakresie produkcji sprz\u0119tu, jak i produkcji algorytm\u00f3w. Jest to wyzwanie cywilizacyjne naszej epoki. \u00a0 Spotyka si\u0119 takie pogl\u0105dy\u00a0 w \u015bwiatowej literaturze, ale w polskiej trudno je zauwa\u017cy\u0107, st\u0105d potrzeba ich sformu\u0142owania oraz nazwania ich po polsku. Co\u015b w rodzaju takiej samodzielnej adaptacji, uczynili\u015bmy w ksi\u0105\u017cce pt. Umys\u0142 – komputer –\u00a0 \u015bwiat. O zagadce umys\u0142u z informatycznego punktu<\/i> widzenia<\/i>, Akademicka Oficyna Wydawnicza EXIT, Warszawa 2011. Rozwijamy t\u0119 tematyk\u0119 w obecnym blogu, z udzia\u0142em innych autor\u00f3w, kt\u00f3rych zaprz\u0105taj\u0105 podobne kwestie.<\/p>\n

Na zako\u0144czenie, temat nad kt\u00f3rym aktualnie pracuj\u0119. Omawiam go tu szerzej — z my\u015bl\u0105 o pozyskaniu dla niego\u00a0 wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w. Okre\u015blam go zwrotem:<\/span>\u00a0 Integracja Europy jako zwie\u0144czenie wielowiekowego rozwoju cywilizacji europejskiej.<\/span><\/em><\/p>\n

Ten punkt widzenia wzi\u0105\u0142 si\u0119 z refleksji nad dziejami nauki, pojmowanej przeze mnie jako si\u0142a nap\u0119dowa cywilizacji w erze nowo\u017cytnej.\u00a0 Ten do\u015b\u0107 mo\u017ce abstrakcyjny punkt widzenia ma jednak implikacje w praktyce politycznej. Podobnie jak dla patriotyzmu narodowego podstaw\u0105 jest znajomo\u015b\u0107 ojczystej historii oraz duma\u00a0 z jej\u00a0 osi\u0105gni\u0119\u0107 i jej wk\u0142adu w dzieje powszechne, tak sukcesy cywilizacji europejskiej powinny\u00a0 kszta\u0142towa\u0107 patriotyzm europejskie. Bez jego intensyfikacji i upowszechnienia nie mo\u017ce si\u0119 uda\u0107 efektywna i trwa\u0142a integracja Unii. \u00a0 Bole\u015bnie odczuwamy dzi\u015b w Polsce brak tego nastawienia: opinia publiczna jest oboj\u0119tna na destrukcyjne w polityce wobec Unii\u00a0 poczynania, nie spos\u00f3b wi\u0119c postawi\u0107 im tam\u0119.<\/span>
\n<\/span><\/p>\n

Stajemy zatem przed\u00a0 wyzwaniem edukacyjnym. Jako nauczyciel akademicki z ponad p\u00f3\u0142wiekowym\u00a0 sta\u017cem,\u00a0\u00a0 nieco w tematyce europejskiej zorientowany, chcia\u0142bym swoim do\u015bwiadczeniem i odrobin\u0105 wiedzy\u00a0 przyczyni\u0107 si\u0119 do tego zadania.\u00a0 Moje zainteresowanie tematem zacz\u0119\u0142o si\u0119 od lektur literatury zachodniej w latach 70-tych. Pod ich wp\u0142ywem napisa\u0142em artyku\u0142 „Filozoficzne aspekty europeizmu”, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 w miesi\u0119czniku Polskiego Instytutu Spraw Mi\u0119dzynarodowych „Sprawy Mi\u0119dzynarodowe”, sierpie\u0144 1981.<\/span>
\n<\/span><\/p>\n

Odt\u0105d \u015bledzi\u0142em potem tematyk\u0119 europejsk\u0105 w literaturze, a nast\u0119pny impuls do aktywnego si\u0119 ni\u0105 zaj\u0119cia przyszed\u0142 po wielu latach. Pewna uczelnia, w kt\u00f3rej wyk\u0142ada\u0142em logik\u0119, a tak\u017ce (cho\u0107 bardziej po amatorsku) filozofi\u0119 polityczn\u0105,\u00a0 poprosi\u0142a mnie o wyk\u0142ady na temat integracji europejskiej dla\u00a0 obcoj\u0119zycznych student\u00f3w kierunku „Stosunki Mi\u0119dzynarodowe”.\u00a0 Konieczno\u015b\u0107 intensywnego douczania si\u0119 przedmiotu sprawi\u0142a, \u017ce kwestie europejskie sta\u0142y si\u0119 ju\u017c trwa\u0142ym elementem moich zainteresowa\u0144. Zapisem tamtej aktywno\u015bci jest blog „Our Pub” utworzony na potrzeby komunikacji dydaktycznej, kt\u00f3remu towarzyszu zbi\u00f3r tekst\u00f3w „Our Pub Library” (http:\/\/calculemus.org\/pub-libr\/<\/a>), a w nim dzia\u0142 po\u015bwi\u0119cony politycznym, gospodarczym i kulturowym aspektom integracji europejskiej.<\/p>\n

c.d.n.<\/p>\n

Pawe\u0142 Stacewicz<\/strong><\/span> (p.stacewicz@ans.pw.edu.pl)<\/p>\n

Drugi redaktor blogu zaprezentuje si\u0119 nieco kr\u00f3cej \u2013 co uzasadnia dobrze du\u017co p\u00f3\u017aniejsza data urodzenia (tj. 1969) ni\u017c ta, kt\u00f3r\u0105 poda\u0142 redaktor g\u0142\u00f3wny.<\/p>\n

Najbardziej og\u00f3lnie mog\u0119 powiedzie\u0107 o sobie, \u017ce:\u00a0 z wykszta\u0142cenia \u2013 jestem informatykiem, z do\u015bwiadczenia \u2013 dydaktykiem matematyki, a z wyboru \u2013 filozofem nauki.<\/i><\/p>\n

By powy\u017csz\u0105 charakterystyk\u0119 cho\u0107 troch\u0119 wype\u0142ni\u0107 tre\u015bci\u0105, podam kilka fakt\u00f3w i dat:<\/p>\n

W latach 1988-1993 studiowa\u0142em na Wydziale Fizyki Technicznej i Matematyki Stosowanej Politechniki Warszawskiej.<\/p>\n

W latach 1993-2000 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142em z Instytutem Podstaw Informatyki PAN, mi\u0119dzy innymi w zakresie modelowania niepewno\u015bci w ramach bada\u0144 nad sztuczn\u0105 inteligencj\u0105.<\/p>\n

Od roku 1993 prowadz\u0119 zaj\u0119cia dydaktyczne (g\u0142\u00f3wnie na PW) z r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w matematycznych oraz przedmiot\u00f3w humanistycznych (powi\u0105zanych jednak z matematyk\u0105 i informatyk\u0105).<\/p>\n

W roku 2009 obroni\u0142em doktorat z filozofii informatyki na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego.<\/p>\n

W roku 2010 opublikowa\u0142em ksi\u0105\u017ck\u0119 filozoficzno-informatyczn\u0105 p.t. \u201eUmys\u0142 a modele maszyn ucz\u0105cych si\u0119. Wsp\u00f3\u0142czesne badania informatyczne w oczach filozofa<\/i><\/a>\u201d.<\/p>\n

W tym\u017ce roku 2010 pozna\u0142em osobi\u015bcie Profesora Witolda Marciszewskiego, z kt\u00f3rym po dzi\u015b dzie\u0144, z wielk\u0105 satysfakcj\u0105, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0119. Owocem tej wsp\u00f3\u0142pracy jest, po pierwsze, nasza wsp\u00f3lna ksi\u0105\u017cka z roku 2011, \u201eUmys\u0142 \u2013 Komputer \u2013\u015awiat. O zagadce umys\u0142u z informatycznego punktu widzenia<\/i><\/a>\u201d, a po drugie, zainicjowany dyskusjami nad jej tre\u015bci\u0105, niniejszy blog akademicki \u201eCafe Aleph<\/i>\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Witold Marciszewski – witold@marciszewski.eu, witmar@calculemus.org Do\u015b\u0107 pedantyczne wyliczenie r\u00f3\u017cnych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w \u017cyciorysu, jakie si\u0119 sporz\u0105dza zwykle dla cel\u00f3w administracyjnych\u00a0 podaj\u0119 w innym\u00a0 miejscu,a tutaj\u00a0 pozwalam sobie na swobodniejsz\u0105 opowie\u015b\u0107. Chc\u0119 z miejsca zaznaczy\u0107 (dla unikni\u0119cia nieporozumie\u0144), \u017ce NIE jestem Witoldem Marciszewskim,\u00a0 … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":9,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-9","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/9","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9"}],"version-history":[{"count":124,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/9\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7100,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/9\/revisions\/7100"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}