{"id":10598,"date":"2020-04-14T12:10:48","date_gmt":"2020-04-14T10:10:48","guid":{"rendered":"http:\/\/marciszewski.eu\/?p=10598"},"modified":"2025-09-23T03:02:12","modified_gmt":"2025-09-23T01:02:12","slug":"od-informacji-do-wiedzy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=10598","title":{"rendered":"Od informacji do wiedzy"},"content":{"rendered":"<p>Kolejn\u0105 dyskusj\u0119 na temat informacji chcia\u0142bym ukierunkowa\u0107 na lepsze zrozumienie poj\u0119cia <strong>wiedzy<\/strong> \u2013\u00a0 kt\u00f3r\u0105 rozumie si\u0119 cz\u0119sto, by\u0107 mo\u017ce najcz\u0119\u015bciej, jako pewn\u0105 posta\u0107 informacji.<\/p>\n<p>Przy takim podej\u015bciu za wiedz\u0119 uznaje si\u0119 informacj\u0119 <strong>dostatecznie dobrze uzasadnion\u0105<\/strong>, przy czym do\u0142\u0105czone do informacji uzasadnienie dotyczy jej domniemanej prawdziwo\u015bci.<br \/>\nPrzyk\u0142adowo: je\u015bli kto\u015b powtarza za pewnym \u017ar\u00f3d\u0142em, \u017ce\u00a0 \u201ehylemorfizm to koncepcja metafizyczna Arystotelesa\u201d, to dop\u00f3ki rozumie to i powtarza, nie upewniwszy si\u0119 jednak co do prawdziwo\u015bci g\u0142oszonej tezy, dop\u00f3ty pozostaje na poziomie <strong>informacji<\/strong>. Je\u015bli jednak odnajdzie opis wspomnianej koncepcji w pismach Arystotelesa albo zweryfikuje posiadan\u0105 informacj\u0119 w jakim\u015b naukowym opracowaniu, to uzyska WIEDZ\u0118. Podobnie b\u0119dzie ze stwierdzeniem, \u017ce \u201esylogizm Barbara jest niezawodnym schematem wnioskowania\u201d. \u00a0Cho\u0107 w jego przypadku przej\u015bcie do wiedzy b\u0119dzie wymaga\u0142o innego rodzaju uzasadnienia, to znaczy powo\u0142ania si\u0119 na formalny dow\u00f3d (a nie sprawdzenie stanu faktycznego).<br \/>\nDla bycia wiedz\u0105 nie wystarcza zatem rozumienie czego\u015b, a wi\u0119c odpowiednie zinterpretowanie pewnych danych. Niezb\u0119dne jest co\u015b jeszcze, a mianowicie <strong>dostatecznie dobre uzasadnienie<\/strong>.<\/p>\n<p>W taki mniej wi\u0119cej spos\u00f3b relacj\u0119 mi\u0119dzy informacj\u0105 a wiedz\u0105 przedstawiaj\u0105 <a href=\"http:\/\/stac.calculemus.org\/pdf\/FiTE-2019-20\/T3_Miedzy-informacja-a-wiedza--2019-20--nowe.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">SLAJDY<\/a>, kt\u00f3re proponuj\u0119 uczyni\u0107 t\u0142em naszej rozmowy.<\/p>\n<p>Oto jeden z nich, kt\u00f3ry ukazuje wspomnian\u0105 relacj\u0119 na tle szerszego schematu informacyjnej piramidy:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Informacja_a_wiedza\" src=\"http:\/\/stac.calculemus.org\/pdf\/FiTE-2019-20\/informacja--wiedza--slajd.jpg\" alt=\"Informacja a wiedza\" width=\"600\" height=\"450\" \/><\/p>\n<p>Zach\u0119cam Pa\u0144stwa do samodzielnej refleksji na zarysowane tematy\u2026<br \/>\nDla pewnego jej ukierunkowania sformu\u0142uj\u0119 kilka pomocniczych pyta\u0144:<\/p>\n<p><em>1) Czy faktycznie jest tak, \u017ce najwa\u017cniejszym \u201e\u0142\u0105cznikiem\u201d mi\u0119dzy informacj\u0105 a wiedz\u0105 jest czynno\u015b\u0107 <strong>uzasadniania<\/strong>?<\/em><\/p>\n<p><em>2) Czy s\u0105d maj\u0105cy status wiedzy musi by\u0107 <strong>prawdziwy<\/strong> (co to znaczy: prawdziwy?), czy wystarczy powo\u0142a\u0107 si\u0119 na jego dostatecznie dobre uzasadnienie?<\/em><\/p>\n<p><em>3) Jakiego rodzaju uzasadnienia s\u0105 najsilniejsze, a zatem jakiego rodzaju wiedza jest najbardziej <strong>warto\u015bciowa<\/strong> (matematyczna, logiczna, empiryczna\u2026)?<\/em><\/p>\n<p><em>4) W jakim zakresie proces nabywania wiedzy mo\u017cna <strong>zalgorytmizowa\u0107<\/strong> i zautomatyzowa\u0107?<\/em><\/p>\n<p>Pytanie ostatnie odnosi do informatyki, kt\u00f3ra obecnie wkracza coraz silniej w sfer\u0119 \u201emachine learning\u201d. Wsp\u00f3\u0142czesne programy zdaj\u0105 si\u0119 by\u0107 czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c implementacj\u0105 algorytm\u00f3w przekszta\u0142caj\u0105cych dane wej\u015bciowe w wyniki. S\u0105 zdolne do samodzielnej interakcji z otoczeniem, w efekcie kt\u00f3rej doskonal\u0105 sw\u00f3j spos\u00f3b dzia\u0142ania i wytwarzaj\u0105 <em>de facto<\/em> nowe programy, kt\u00f3re s\u0105 czym\u015b w rodzaju <strong>nowej wiedzy<\/strong>. \u00a0Zaskakuj\u0105cej niekiedy dla cz\u0142owieka. Ale czy faktycznie mo\u017cemy stwierdzi\u0107, \u017ce \u00a0te programy co\u015b wiedz\u0105&#8230;?<\/p>\n<p>Jest to wprawdzie temat na osobn\u0105 dyskusj\u0119, ale mo\u017cemy tutaj o niego zahaczy\u0107\u2026<\/p>\n<p>Serdecznie zapraszam do rozmowy \u2013 Pawe\u0142 Stacewicz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kolejn\u0105 dyskusj\u0119 na temat informacji chcia\u0142bym ukierunkowa\u0107 na lepsze zrozumienie poj\u0119cia wiedzy \u2013\u00a0 kt\u00f3r\u0105 rozumie si\u0119 cz\u0119sto, by\u0107 mo\u017ce najcz\u0119\u015bciej, jako pewn\u0105 posta\u0107 informacji. Przy takim podej\u015bciu za wiedz\u0119 uznaje si\u0119 informacj\u0119 dostatecznie dobrze uzasadnion\u0105, przy czym do\u0142\u0105czone do informacji &hellip; <a href=\"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=10598\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46,20,42,8,49],"tags":[],"class_list":["post-10598","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dydaktyka","category-filozofia-informatyki","category-filoz-nauki","category-informatyzm","category-racjonalizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10598","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10598"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12532,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10598\/revisions\/12532"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}