Niniejszy wpis ma charakter do\u015b\u0107 nietypowy, bo stanowi pro\u015bb\u0119 \u2013 pro\u015bb\u0119 do gospodarza blogu, Witolda Marciszewskiego, o przyst\u0119pne obja\u015bnienie propagowanej przeze\u0144 interpretacji leibnizja\u0144skich monad. Potrzeba takiego obja\u015bnienia wynik\u0142a przy okazji ostatniego wyk\u0142adu, kt\u00f3ry by\u0142 po\u015bwi\u0119cony pre-informatycznym ideom G.W. Leibniza (m.in. wynalazkowi kodu binarnego oraz idei calculemus).<\/p>\n
Czy idee te wolno rozwa\u017ca\u0107 \u0142\u0105cznie z metafizyczn\u0105 koncepcj\u0105 monad? A je\u015bli wolno, to na czym m\u00f3g\u0142by polega\u0107 informatyczny<\/strong> charakter monad? S\u0105 to pytania, kt\u00f3rych sens rozja\u015bni\u0105 zapewne wyja\u015bnienia Pana Profesora\u2026<\/p>\n Aby jednak wyja\u015bnienia te nie zawis\u0142y w pr\u00f3\u017cni, warto stre\u015bci\u0107 na pocz\u0105tek podr\u0119cznikow\u0105 interpretacj\u0119 monady \u2013 tak\u0105 na przyk\u0142ad, jak\u0105 mo\u017cna wyczyta\u0107 w „Historii filozofii\u201d W\u0142adys\u0142awa Tatarkiewicza (tom II, rozdzia\u0142 o Leibnizu).<\/p>\n Oto jej\u00a0 g\u0142\u00f3wne punkty:<\/p>\n 1.<\/strong> Monada stanowi najmniejszy mo\u017cliwy byt metafizyczny<\/strong> \u2013 byt ukryty pod powierzchni\u0105 zjawisk, b\u0119d\u0105cy jednocze\u015bnie ich pod\u0142o\u017cem (okre\u015blenie \u201emetafizyczny\u201d znaczy nadto, \u017ce byt \u00f3w stanowi przedmiot zainteresowania metafizyki, czyli dzia\u0142u filozofii).<\/p>\n 2.<\/strong> W\u0142a\u015bciwo\u015bci monad \u2013 byt\u00f3w postulowanych przez metafizyk\u0119 \u2013 mo\u017cna okre\u015bli\u0107 czysto rozumowo<\/strong> (apriorycznie), bez po\u015brednictwa zmys\u0142\u00f3w; podobnie zatem jak poznaje si\u0119 w\u0142asno\u015bci obiekt\u00f3w matematycznych. Tak czyni Leibniz w \u201eMonadologii\u201d \u2013 dziele zbli\u017conym form\u0105 do tekst\u00f3w logicznych.<\/p>\n 3.<\/strong> W\u0142a\u015bciwo\u015bci monad przypominaj\u0105 w pewnym\u00a0 sensie w\u0142a\u015bciwo\u015bci niesko\u0144czenie ma\u0142ych, niepodzielnych przedzia\u0142\u00f3w w zbiorze liczb rzeczywistych<\/strong>. S\u0105 one (monady): niematerialne, niepodzielne, niesko\u0144czenie liczne, r\u00f3\u017cni\u0105ce si\u0119 od siebie dowolnie ma\u0142o (tworz\u0105 zatem niesko\u0144czony szereg ci\u0105g\u0142y), nie oddzia\u0142ywuj\u0105ce na siebie nawzajem.<\/p>\n 4.<\/strong> Pewn\u0105 paradoksaln\u0105 na pierwszy rzut oka cech\u0105 monad jest fakt, \u017ce zawieraj\u0105 one w sobie (potencjalnie) pe\u0142n\u0105 informacj\u0119<\/strong> o ca\u0142ym niesko\u0144czonym zbiorze wszystkich monad. B\u0119d\u0105c elementem \u201eminimalnym\u201d, mieszcz\u0105 w sobie zarazem informacj\u0119 \u201emaksymaln\u0105\u201d. (\u017beby nie wyda\u0142o si\u0119 to a\u017c tak paradoksalne, pomy\u015blmy jednak o tym, \u017ce ka\u017cdy przedzia\u0142 liczb rzeczywistych jest r\u00f3wnoliczny z ca\u0142ym zbiorem liczb rzeczywistych).<\/p>\n 5.<\/strong> Monady tworz\u0105 wi\u0119ksze ca\u0142o\u015bci<\/strong>, w obr\u0119bie kt\u00f3rych wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 zawsze tzw. monada centralna (np. dusza w cz\u0142owieku).<\/p>\n 6.<\/strong> Monady s\u0105 obdarzone zdolno\u015bci\u0105 postrzegania<\/strong>, mniej lub bardziej intensywn\u0105. Poniewa\u017c monady nie oddzia\u0142uj\u0105 ze sob\u0105, tak naprawd\u0119\u00a0 postrzegaj\u0105 swoje wn\u0119trze \u2013 odzwierciedlaj\u0105ce jednak ca\u0142y zbi\u00f3r monad, czyli ca\u0142y wszech\u015bwiat. Inne monady jawi\u0105 im si\u0119 w postaci materialnej.<\/p>\n 7.<\/strong> Ze wzgl\u0119du na wyrazisto\u015b\u0107 postrzegania monady mo\u017cna uszeregowa\u0107 od \u201emonad niemal \u015blepych\u201d do monady doskona\u0142ej, \u201ewidz\u0105cej wszystko\u201d, czyli Boga<\/strong>.<\/p>\n 8.<\/strong> Ka\u017cda monada stanowi byt dynamiczny<\/strong>, obdarzony wewn\u0119trzn\u0105 si\u0142\u0105\/energi\u0105, rozwijaj\u0105cy si\u0119 niezale\u017cnie od innych monad, d\u0105\u017c\u0105cy do pewnego celu (znanego\u00a0 monadzie doskona\u0142ej).<\/p>\n 9.<\/strong> Wszystkie monady, cho\u0107 de facto na siebie nie oddzia\u0142uj\u0105, s\u0105 ze sob\u0105 idealnie zsynchronizowane<\/strong> (zharmonizowane), a tw\u00f3rc\u0105 i jedynym \u201ewszech-widz\u0105cym\u201d obserwatorem tej\u017ce harmonii jest monada doskona\u0142a czyli B\u00f3g.<\/p>\n Podsumowuj\u0105c<\/strong>: monada stanowi byt niematerialny, prosty, niesko\u0144czenie liczny, tworz\u0105cy skupiska, b\u0119d\u0105cy kopi\u0105-miniatur\u0105 ca\u0142ego wszech\u015bwiata (ca\u0142ego zbioru monad), nie oddzia\u0142ywuj\u0105cy z innymi monadami, ale idealnie z nimi zsynchronizowany, d\u0105\u017c\u0105cy do w\u0142a\u015bciwego sobie celu i obdarzony swoist\u0105 (zindywidualizowan\u0105) zdolno\u015bci\u0105 postrzegania w\u0142asnego wn\u0119trza, w kt\u00f3rym odzwierciedla si\u0119 ca\u0142y \u015bwiat.<\/p>\n Czy o takim, postulowanym przez Leibniza, bycie mo\u017cna my\u015ble\u0107 informatycznie, jako o programie komputerowym?<\/p>\n Z ch\u0119ci\u0105 przyjrzymy si\u0119 wyja\u015bnieniom<\/strong> Pana Profesora\u2026<\/p>\n [A tym, kt\u00f3rzy zechcieliby przyjrze\u0107 si\u0119 ju\u017c teraz naukowemu kontekstowi tych wyja\u015bnie\u0144, polecam wpis Profesora w blogu p.t. <\/em>\u201e<\/em>Problem z\u0142o\u017cono\u015bci obliczeniowej \u015bwiata w dowodzie istnienia Boga w De Arte Combinatoria\u201d (kategoria \u015awiatopogl\u0105d informatyczny), sprz\u0119\u017cony z tym wpisem artyku\u0142 w CA-cafe (pod takim samym tytu\u0142em), a tak\u017ce wnikliwy komentarz p. Orzeszka wraz z odpowiedzi\u0105 Profesora]<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Niniejszy wpis ma charakter do\u015b\u0107 nietypowy, bo stanowi pro\u015bb\u0119 \u2013 pro\u015bb\u0119 do gospodarza blogu, Witolda Marciszewskiego, o przyst\u0119pne obja\u015bnienie propagowanej przeze\u0144 interpretacji leibnizja\u0144skich monad. Potrzeba takiego obja\u015bnienia wynik\u0142a przy okazji ostatniego wyk\u0142adu, kt\u00f3ry by\u0142 po\u015bwi\u0119cony pre-informatycznym ideom G.W. Leibniza (m.in. … Czytaj dalej