{"id":1793,"date":"2012-04-16T17:13:42","date_gmt":"2012-04-16T17:13:42","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?p=1793"},"modified":"2025-09-23T11:24:35","modified_gmt":"2025-09-23T09:24:35","slug":"co-matematyka-moze-wniesc-do-filozofii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=1793","title":{"rendered":"Co matematyka mo\u017ce wnie\u015b\u0107 do filozofii"},"content":{"rendered":"<p>Podejmuj\u0119&nbsp; w\u0105tek poruszony w komentarzu Mietusa (<a class=\"\" href=\"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?p=1768\">do wpisu dra Stacewicza<\/a>) w zapytaniu o stosunek naszej ludzkiej matematyki do tej, kt\u00f3ra &#8222;zbiega si\u0119 gdzie\u015b w niesko\u0144czono\u015bci&#8221;. Nale\u017ca\u0142o to do g\u0142\u00f3wnych temat\u00f3w rozmy\u015bla\u0144 G\u00f6dla. S\u0142owo &#8222;niesko\u0144czono\u015b\u0107&#8221; jest tu&nbsp; w sam raz, bo z twierdzenia G\u00f6dla o nierozstrzygalno\u015bci arytmetyki powstaje wizja jej niewyczerpywalno\u015bci: po ka\u017cdym wzbogaceniu j\u0119zyka i aksjomat\u00f3w arytmetyki poznajemy wi\u0119cej prawd, ale to nie zamyka poznania matematycznego, lecz przeciwnie. To tak, jakby wej\u015bcie do pokoju i zamkni\u0119cie za sob\u0105 drzwi powodowa\u0142o w czarodziejski spos\u00f3b, \u017ce w innej \u015bcianie tego pokoju otwieraj\u0105 si\u0119 od razu drzwi do drugiego, Zamkni\u0119cie jednych problem\u00f3w otwiera nast\u0119pne , i tak bez ko\u0144ca. Jest to wizja inicjuj\u0105ca now\u0105 filozofi\u0119 umys\u0142u i poznania.<\/p>\n<p>\u017beby wzbogaci\u0107 materia\u0142 do takich rozwa\u017ca\u0144, napisa\u0142em tekst &#8222;<a class=\"\" href=\"http:\/\/calculemus.org\/cafe-aleph\/raclog-12\/mat-fil.html\">O pewnym<\/a> stosunku mi\u0119dzy matematyk\u0105 i filozofi\u0105 w \u015bwietle twierdzenia o nierozstrzygalno\u015bci arytmetyki&#8221;. Jest do\u015b\u0107 prowizoryczny, ale mo\u017ce nawet taki si\u0119 przyda na tym etapie dyskusji. Pewne punkty tego zagadnienia rozwijam szerzej w ksi\u0105\u017cce &#8222;<a class=\"\" href=\"http:\/\/calculemus.org\/cafe-aleph\/raclog-11\/index.html\">Umys\u0142 &#8211; komputer &#8211; \u015bwiat<\/a>&#8221; w rozdziale &#8222;<a class=\"\" href=\"http:\/\/calculemus.org\/cafe-aleph\/raclog-11\/19b.pdf\"> Dynamika umys\u0142u&nbsp; w perspektywie g\u00f6dlowskiej<\/a>&#8221; &#8211; \u00a73.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Podejmuj\u0119 w\u0105tek poruszony w komentarzu Mietusa (do wpisu dra Stacewicza), w jego zapytaniu o stosunek naszej matematyki do tej, kt\u00f3ra &#8222;zbiega si\u0119 gdzie\u015b w niesko\u0144czono\u015bci&#8221;. Nale\u017ca\u0142o to do g\u0142\u00f3wnych temat\u00f3w rozmy\u015bla\u0144 G\u00f6dla. S\u0142owo &#8222;niesko\u0144czono\u015b\u0107&#8221; jest tu trafnie zastosowane, bo z &hellip; <a href=\"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?p=1793\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a> <a href=\"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=1793\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20,8],"tags":[],"class_list":["post-1793","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-filozofia-informatyki","category-informatyzm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1793","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1793"}],"version-history":[{"count":31,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1793\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12783,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1793\/revisions\/12783"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1793"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1793"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1793"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}