{"id":1990,"date":"2012-06-20T14:04:49","date_gmt":"2012-06-20T14:04:49","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?p=1990"},"modified":"2025-09-23T11:21:54","modified_gmt":"2025-09-23T09:21:54","slug":"analiza-funkcjonalna-pogladow-mitopodobnych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=1990","title":{"rendered":"Analiza funkcjonalna pogl\u0105d\u00f3w mitopodobnych"},"content":{"rendered":"<p>Pan \u0141ukasz Bilski z Instytutu Psychologii UAM li\u015bcie postawi\u0142 w pewnym li\u015bcie bardzo ciekawe pytanie: &#8222;czy istnieje empiryczna analiza jakiegokolwiek pogl\u0105du mitopodobnego?&#8221;<\/p>\n<p>Nawi\u0105zuje ono do propozycji zawartej w jednym z wyk\u0142ad\u00f3w (z metodologii nauk spo\u0142ecznych) pt. &#8222;Badanie wierze\u0144 spo\u0142ecznych metodami analizy logicznej i analizy funkcjonalnej&#8221; opublikowanym w domenie calculemus.org, a przedrukowanym (w starannej oprawie redakcyjnej, wraz z kontekstem innych moich wyk\u0142ad\u00f3w) w <a href=\"http:\/\/www.racjonalista.pl\/kk.php\/d,165\">witrynie &#8222;Racjonalista&#8221;<\/a>. Jest to propozycja terminologiczna, \u017ceby wprowadzi\u0107 do socjologii poj\u0119cie pogl\u0105d\u00f3w mitopodobnych. Cho\u0107 wcze\u015bniej nie, nazwana, jest to kategoria realnie w \u017cyciu spo\u0142ecznym obecna, do kt\u00f3rego analizowania nie wystarcza np. funkcjonalizm metodologiczny Malinowskiego, cho\u0107 powinien on stanowi\u0107 solidny punkt wyj\u015bcia. R\u00f3\u017cnica w metodach badawczych wynika\u0142aby z dalece innego usytuowania pogl\u0105d\u00f3w mitopodobnych w racjonalistycznej kulturze wsp\u00f3\u0142czesnej ani\u017celi maj\u0105 mity w kulturach pierwotnych. Dzi\u015b np. pogl\u0105d mitopodobny, aby m\u00f3g\u0142 funckjonowac np. w przestrzeni politycznej, musi si\u0119 powo\u0142ywa\u0107 na ekspertyzy naukowe, za\u015b relacja mi\u0119dzy metodologia takich ekspertyz do kryteri\u00f3w obowi\u0105zujacych teorie naukowe by\u0142aby wa\u017cnym wska\u017anikiem empirycznym (cho\u0107 korzystaj\u0105cym z analizy logicznej) cechy &#8222;mitopodobno\u015bci&#8221;.<\/p>\n<p>Inny wa\u017cny punkt analizy funkcjonalnej pogl\u0105d\u00f3w mitopodobnych, dotycz\u0105cych r\u00f3\u017cnicy w stosunku do mit\u00f3w kultur pierwotnych, to rola jak\u0105 one pe\u0142ni\u0105 w grze\u00a0 partykularnych interes\u00f3w &#8212; politycznych, gospodarczych, korporacyjnych etc. podczas gdy mity pierwotne nie maj\u0105 zwi\u0105zku z tak\u0105 gr\u0105 interes\u00f3w, powstaj\u0105 w procesie bardziej spontanicznym, z mniejsz\u0105 doz\u0105 manipulacji.<\/p>\n<p>Pomys\u0142 p. Bilskiego jest wart uwagi. Warto od razu przyst\u0105pi\u0107 do dzie\u0142a i wzi\u0105\u0107 na warsztat jaki\u015b szczeg\u00f3lnie silny i obfituj\u0105cy w skutki spo\u0142eczne mit polityczny lub ekonomiczny z naszego &#8222;tu i teraz&#8221;, i na tym przyk\u0142adzie, post\u0119puj\u0105c zrazu do\u015b\u0107 intuicyjnie, dopracowywa\u0107 si\u0119 metodologii badania tego rodzaju zjawisk.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pan \u0141ukasz Bilski z Instytutu Psychologii UAM li\u015bcie postawi\u0142 w pewnym li\u015bcie bardzo ciekawe pytanie: &#8222;czy istnieje empiryczna analiza jakiegokolwiek pogl\u0105du mitopodobnego?&#8221; Nawi\u0105zuje ono do propozycji zawartej w jednym z wyk\u0142ad\u00f3w (z metodologii nauk spo\u0142ecznych) pt. &#8222;Badanie wierze\u0144 spo\u0142ecznych metodami &hellip; <a href=\"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=1990\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42,43],"tags":[],"class_list":["post-1990","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-filoz-nauki","category-filoz-polit"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1990","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1990"}],"version-history":[{"count":25,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1990\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12776,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1990\/revisions\/12776"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1990"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1990"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1990"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}