{"id":258,"date":"2011-01-22T16:28:31","date_gmt":"2011-01-22T16:28:31","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.marciszewski.eu\/?p=258"},"modified":"2025-09-23T11:40:51","modified_gmt":"2025-09-23T09:40:51","slug":"o-kosztach-wolnosci-slowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=258","title":{"rendered":"Wolno\u015b\u0107 s\u0142owa i jej koszty"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Min\u0119\u0142y te czasy, kiedy istnia\u0142a re\u017cimowa cenzura tak rozro\u015bni\u0119ta,\u00a0 jak wielog\u0142owa hydra, bo nie tylko Urz\u0105d Kontroli Prasy, ale i kontrola prawomy\u015blno\u015bci w obr\u0119bie redakcji i wydawnictw,\u00a0 do tego czujno\u015b\u0107 instancji partyjnych w kontrolowaniu wypowiedzi towarzyszy, a nawet nie-towarzyszy, i jeszcze inne zmy\u015blne regulacje, o kt\u00f3rych d\u0142ugo by m\u00f3wi\u0107, a dla najmniej uleg\u0142ych &#8211; wyrok s\u0105dowy za podwa\u017canie ustroju. Za tym systemem zasiek\u00f3w mogli sobie bytowa\u0107 bezpiecznie wyznawcy jedynie s\u0142usznej idei i aktualna w\u0142adza polityczna.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nic z tego dzisiaj w naszej III RP nie pozosta\u0142o, co\u00a0 jest wielkim sukcesem, by tak rzec, wolnego ducha, ale duch musi pogodzi\u0107 si\u0119 z kosztami tak cennej\u00a0 wolno\u015bci. Bo co jest cenne musi kosztowa\u0107.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Koszt szczeg\u00f3lnie przykry, wr\u0119cz przygn\u0119biaj\u0105cy, to zalew w mediach, a zw\u0142aszcza w Internecie, mowy plugawej. Nie lubi\u0119 s\u0142\u00f3w drastycznych, ale je\u015bli mamy okre\u015bli\u0107 rzecz bez zaciemnie\u0144, to nie unikniemy por\u00f3wna\u0144 do plucia czy wylewania pomyj.\u00a0 Co mo\u017cna na to poradzi\u0107? W\u0142a\u015bciwie nic. Je\u015bli co\u015b z takich tekst\u00f3w podpada pod kodeks karny, to sprawa dla prokuratora lub dla pozw\u00f3w cywilnych.\u00a0 Zabiegi perswazyjne czy pedagogiczne maj\u0105 tu skuteczno\u015b\u0107 zerow\u0105,\u00a0 bo\u00a0 za t\u0105 mow\u0105 be\u0142kotliw\u0105 i znerwicowan\u0105 kryje si\u0119 t\u0119pota nieprzenikliwa na rzeczowe argumenty oraz chora emocjonalno\u015b\u0107, kt\u00f3rej nic tak nie rozdra\u017cnia jak rzeczowo\u015b\u0107.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trzeba mie\u0107 na uwadze t\u0119 pospolit\u0105 prawd\u0119, \u017ce w ka\u017cdej populacji istnieje pewien margines patologii, a problem jest dopiero wtedy, gdy nie jest to margines lecz jaka\u015b statystyczna wi\u0119kszo\u015b\u0107.\u00a0 Tak czy inaczej, margines ten powinien si\u0119 kurczy\u0107 z biegiem czasu i nasza to rzecz o to si\u0119 stara\u0107. Ale nie drog\u0105 wezwa\u0144 i apeli, lecz pracuj\u0105c od podstaw nad zr\u0119bami cywilizacji. Im wy\u017csza cywilizacja, tym jej j\u0119zyk inteligentniejszy i tym bardziej\u00a0 licz\u0105cy si\u0119 z drugim cz\u0142owiekiem. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce l\u017cenie przeciwnik\u00f3w, dzi\u015b naganne, by\u0142o w czasach homeryckich i d\u0142ugo potem obowi\u0105zuj\u0105cym wojownik\u00f3w rytua\u0142em (jak to jest dzi\u015b w kr\u0119gach ulicznik\u00f3w). Co\u015b si\u0119 jednak z biegiem czasu zmienia.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tym optymistycznym akcentem zamykam cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3ln\u0105 i przechodz\u0119 do szczeg\u00f3\u0142owej. To znaczy do tego, co sam &#8211; jako posiadacz i administrator blogu &#8211; mam zamiar czyni\u0107 wobec inwazji chorej mowy.\u00a0 Wprawdzie m\u00f3j blog <em>Polemiki i Rozm\u00f3wki<\/em> jest na to stosunkowo ma\u0142o nara\u017cony, ale wszystko mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107. Jest mniej nara\u017cony dlatego, \u017ce raczej nie zapuszcza si\u0119 w trudny g\u0105szcz\u00a0 problematyki moralnej, kt\u00f3ra jest dra\u017cliwa z racji wielkiej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci zwalczaj\u0105cych si\u0119 pogl\u0105d\u00f3w, do kt\u00f3rych s\u0105 ludzie bardzo przywi\u0105zani emocjonalnie,\u00a0 i dla kt\u00f3rych\u00a0 trudno o kryteria rozstrzygania i uzgadniania.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Przypu\u015b\u0107my jednak, \u017ce kogo\u015b mocno co\u015b zdenerwuje w tre\u015bci lub stylu kategorii <em>caeterum censeo<\/em>. I wyrzuci z siebie jaki\u015b stek epitet\u00f3w pod adresem autora. Co bym wtedy zrobi\u0142? R\u00f3\u017cne mechanizmy WordPress umo\u017cliwiaj\u0105 blokowanie niepo\u017c\u0105danych wpis\u00f3w.\u00a0 Trzeba z tego po prostu korzysta\u0107. A ju\u017c z pewno\u015bci\u0105 na bzdury nie odpowiada\u0107,\u00a0 jako to szczerze zapowiada w swoim blogu Adam Michnik.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">To powiedziawszy, licz\u0119 si\u0119 z tym, \u017ce taka postawa mo\u017ce budzi\u0107 obiekcje. Jedna taka, \u017ce by\u0142aby to praktyka cenzurowania, co do kt\u00f3rej wszyscy si\u0119 zgadzamy, \u017ce\u00a0 jest\u00a0 niechlubna. Na to odpowiem, \u017ce trzeba odr\u00f3\u017cni\u0107 r\u00f3\u017cne sfery wolno\u015bci. Ka\u017cdemu wolno za\u015bmieca\u0107 w\u0142asny dom i nikomu nic do tego. Je\u015bli za\u015bmieca ulic\u0119, obszar publiczny, to powinna si\u0119 nim zaj\u0105\u0107 stra\u017c miejska. A je\u015bli si\u0119 wciska do mojego domu, chc\u0105c tam rozsiewa\u0107 brudy, to moje prawo powiedzie\u0107 &#8222;wypraszam&#8221;. A m\u00f3j blog to m\u00f3j dom.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Drugie zastrze\u017cenie by\u0142oby takie, \u017ce odmowa wst\u0119pu nie zapobiegnie przypuszczeniu agresji s\u0142ownej z innego terenu. Napastnik, dotkni\u0119ty do \u017cywego odmow\u0105 wst\u0119pu mo\u017ce zyska\u0107 wst\u0119p do jakiej\u015b innej witryny i wtedy, niejako z okna s\u0105siada, wykrzycze\u0107, co o mnie my\u015bli. Nawet je\u015bli to b\u0119dzie jakie\u015b l\u017cenie mocno dotkliwe, nic na to nie poradz\u0119. Ale nie ma co dramatyzowa\u0107. Ka\u017cdy, kto si\u0119 decyduje upublicznia\u0107 swoje pogl\u0105dy czy preferencje, powinien liczy\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce mo\u017ce wypu\u015bci\u0107 d\u017cina z butelki. Na takiego demona trzeba by\u0107 po prostu odpornym. Jest to rodzaj waleczno\u015bci, bez kt\u00f3rej nie ma co stawa\u0107 w szranki dzia\u0142a\u0144 publicznych. Ale nie musi by\u0107 ona jako\u015b niezwykle trudna. By\u0107 atakowanym przez frustrat\u00f3w o inteligencji poni\u017cej normy to przecie\u017c rodzaj komplementu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Min\u0119\u0142y te czasy, kiedy istnia\u0142a re\u017cimowa cenzura tak rozro\u015bni\u0119ta,\u00a0 jak wielog\u0142owa hydra, bo nie tylko Urz\u0105d Kontroli Prasy, ale i kontrola prawomy\u015blno\u015bci w obr\u0119bie redakcji i wydawnictw,\u00a0 do tego czujno\u015b\u0107 instancji partyjnych w kontrolowaniu wypowiedzi towarzyszy, a nawet nie-towarzyszy, i &hellip; <a href=\"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=258\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-258","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=258"}],"version-history":[{"count":30,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/258\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12826,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/258\/revisions\/12826"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}