Obecny wpis kieruj\u0119 przede wszystkim (cho\u0107 nie tylko) do student\u00f3w wydzia\u0142u WAiNS PW, kt\u00f3rzy na kolejnych zaj\u0119ciach z przedmiotu \u201eNauka a \u015bwiatopogl\u0105d\u201d b\u0119d\u0105\u00a0 dyskutowa\u0107 temat wskazany w tytule wpisu. Przed rozpocz\u0119ciem dyskusji – i tej na \u017cywo, i tej w internecie – wyja\u015bni\u0119 kr\u00f3tko, co b\u0119dziemy rozumie\u0107 pod poj\u0119ciami matematyczno\u015bci i matematyzowalno\u015bci \u015bwiata.<\/p>\n
Poj\u0119cie pierwsze jest silniejsze, a dotyczy \u015bwiata rozpatrywanego niezale\u017cnie od poznaj\u0105cych go podmiot\u00f3w (czyli ludzi). Jak powiedzieliby filozofowie: ma charakter ontologiczny. Zgodnie z tym jego charakterem, \u015bwiat jest matematyczny w swej istocie<\/strong> \u2013 \u00a0to znaczy najbardziej istotne w\u0142asno\u015bci \u015bwiata\u00a0 s\u0105 odzwierciedlone w zasadach, obiektach i twierdzeniach matematyki (splecionych niezwykle mocno z prawami nauk przyrodniczych, jak fizyka czy chemia). Poj\u0119cie drugie \u2013 \u00a0matematyzowalno\u015bci \u2013 \u00a0odnosi si\u0119 po cz\u0119\u015bci do \u015bwiata, a po cz\u0119\u015bci do cz\u0142owieka, kt\u00f3ry za pomoc\u0105 matematycznych narz\u0119dzi \u015bwiat opisuje i \u00a0przekszta\u0142ca. Ma zatem wymiar epistemologiczny i praktyczny. Tyle tytu\u0142em wst\u0119pnych wyja\u015bnie\u0144 i zach\u0119ty do dalszej dyskusji\u2026<\/p>\n Podstaw\u0105 dyskusji proponuj\u0119 uczyni\u0107:<\/p>\n A) argumenty<\/a> nades\u0142ane przez student\u00f3w wydzia\u0142u WAiNS PW,<\/p>\n B) dwa historyczne wpisy blogowe: C) slajdy do wyk\u0142adu<\/a> wyg\u0142oszonego na ostatnich zaj\u0119ciach,<\/p>\n D) pewien popularno-naukowy film<\/a> (z udzia\u0142em R. Penrose\u2019a i G. Chaitina).<\/p>\n A zatem\u2026 jak Pa\u0144stwo uwa\u017cacie:<\/p>\n Czy \u015bwiat jest po prostu MATEMATYCZNY (taka jest jego istota), czy raczej MATEMATYZOWALNY (i zmatematyzowany przez cz\u0142owieka)… ? Obecny wpis kieruj\u0119 przede wszystkim (cho\u0107 nie tylko) do student\u00f3w wydzia\u0142u WAiNS PW, kt\u00f3rzy na kolejnych zaj\u0119ciach z przedmiotu \u201eNauka a \u015bwiatopogl\u0105d\u201d b\u0119d\u0105\u00a0 dyskutowa\u0107 temat wskazany w tytule wpisu. Przed rozpocz\u0119ciem dyskusji – i tej na \u017cywo, i tej w … Czytaj dalej
\nTak postrzega\u0142 rzeczywisto\u015b\u0107 Platon \u2013 dla kt\u00f3rego \u015bwiat realny by\u0142 jakim\u015b niedoskona\u0142ym urzeczywistnieniem czy te\u017c przejawianiem si\u0119 \u00a0doskona\u0142ego i niezmiennego uniwersum idei (w tym: matematycznych). Tak my\u015bla\u0142 zapewne Galileusz \u2013 gdy formu\u0142owa\u0142 s\u0142ynny s\u0105d, i\u017c \u201eKsi\u0119ga przyrody jest napisana j\u0119zykiem matematyki<\/em>\u201d. A tak\u017ce Leibniz \u2013 przyr\u00f3wnuj\u0105cy Stw\u00f3rc\u0119 i Animatora \u015bwiata do operuj\u0105cego na liczbach matematyka (w jednym z jego dzie\u0142 czytamy: \u201eGdy B\u00f3g rachuje, staje si\u0119 \u015bwiat<\/em>\u201d).
\nTak s\u0105dzi wreszcie wielu wsp\u00f3\u0142czesnych ludzi nauki \u2013 chocia\u017cby Roger Penrose czy Micha\u0142 Heller.
\nJednym s\u0142owem: \u015bwiat matematyczny to \u015bwiat przenikni\u0119ty jakim\u015b wewn\u0119trznym porz\u0105dkiem<\/strong> (harmoni\u0105), kt\u00f3rego istotne rysy oddaje przede wszystkim matematyka (je\u015bli nie sama, to sprz\u0119gni\u0119ta z naukami przyrodniczymi).<\/p>\n
\n\u015awiatu przys\u0142uguje cecha matematyzowalno\u015bci (s\u0142absza od matematyczno\u015bci), poniewa\u017c poddaje si\u0119 on fragmentarycznie matematycznym opisom i opartym na matematyce przekszta\u0142ceniom<\/strong>. Tak naprawd\u0119 jednak to w nas ludziach tkwi potrzeba\/zdolno\u015b\u0107 matematyzowania. I to my w\u0142a\u015bnie, w wyniku wielowiekowego wysi\u0142ku tak a nie inaczej ukszta\u0142towanych\u00a0 intelekt\u00f3w, uczynili\u015bmy \u015bwiat matematycznym.
\nS\u0105 to pogl\u0105dy ostro\u017cne w stosunku do \u015bwiata (nie wiadomo, jaki w swojej istocie jest), ale dosy\u0107 \u015bmia\u0142e w stosunku do cz\u0142owieka (w jego natur\u0119 wpisuje si\u0119 potrzeba porz\u0105dku i porz\u0105dkowania). Ten typ my\u015blenia charakteryzuje bardziej Arystotelesa ni\u017c Platona, bardziej Kanta ni\u017c Leibniza, bardziej matematycznych formalist\u00f3w (z Hilbertem na czele) ni\u017c platonik\u00f3w.<\/p>\n
\n— Czy \u015bwiat jest matematyczny?<\/a>
\n— Matematyka\u2013Cz\u0142owiek\u2013\u015awiat<\/a>,<\/p>\n
\nI jakie argumenty za Pa\u0144stwa pogl\u0105dami przemawiaj\u0105…?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"