{"id":9668,"date":"2018-02-09T18:22:49","date_gmt":"2018-02-09T17:22:49","guid":{"rendered":"http:\/\/marciszewski.eu\/?p=9668"},"modified":"2025-09-23T03:14:16","modified_gmt":"2025-09-23T01:14:16","slug":"w-sprawie-optymizmu-poznawczego-marciszewskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marciszewski.eu\/?p=9668","title":{"rendered":"W sprawie optymizmu poznawczego Witolda Marciszewskiego"},"content":{"rendered":"

Za pomoc\u0105 obecnego wpisu chcia\u0142bym podda\u0107 pod dyskusj\u0119 pewn\u0105 odmian\u0119 \u015bwiatopogl\u0105du informatycznego<\/a>, za kt\u00f3r\u0105 opowiada si\u0119 drugi z redaktor\u00f3w bloga, czyli Witold Marciszewski. Sam autor nazywa \u00f3w pogl\u0105d optymizmem poznawczym<\/em>, a obja\u015bniaj\u0105c rzecz szerzej: realistycznym optymizmem w kwestii poznawania i przekszta\u0142cania \u015bwiata<\/em>.<\/p>\n

Stanowisko to zosta\u0142o nakre\u015blone po raz pierwszy w ksi\u0105\u017cce \u201eUmys\u0142 \u2013 Komputer – \u015awiat. O zagadce umys\u0142u z informatycznego punktu widzenia<\/em><\/a>\u201d, przede wszystkim w rozdzia\u0142ach 16 i 19. Niniejszym chcia\u0142bym je skonfrontowa\u0107 z pewnymi uwagami pesymistycznymi, kt\u00f3re nasun\u0119\u0142y mi si\u0119 stosunkowo niedawno, podczas pisania pewnego artyku\u0142u.<\/p>\n

Roboczy fragment tego artyku\u0142u linkuj\u0119 tutaj<\/a> jako w\u0142a\u015bciw\u0105 podstaw\u0119 dyskusji, natomiast ni\u017cej przedstawiam kr\u00f3tko najwa\u017cniejsze punkty argumentacji Witolda Marciszewskiego (WM), a nast\u0119pnie mojej, czyli Paw\u0142a Stacewicza (PS).<\/p>\n

*****<\/p>\n

Oto sze\u015b\u0107 wspomnianych punkt\u00f3w:<\/p>\n

WM-1\u00a0 <\/strong>
\nWraz z rozwojem ludzkiej cywilizacji (wiedzy) z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 problem\u00f3w<\/strong> rozwi\u0105zywanych przez ludzki umys\u0142 (nauk\u0119) nieustannie ro\u015bnie.<\/p>\n

WM-2<\/strong>
\nKreatywno\u015b\u0107 ludzkiego umys\u0142u \u00a0ma charakter niewyczerpywalny<\/strong>. Nawet je\u015bli granica z\u0142o\u017cono\u015bci problem\u00f3w, kt\u00f3re\u00a0 umys\u0142 napotyka w \u015bwiecie, nie istnieje (mo\u017ce by\u0107 dowolnie wielka), to\u00a0 nie istnieje r\u00f3wnie\u017c granica efektywno\u015bci wynajdywanych przez umys\u0142 teorii i algorytm\u00f3w.<\/p>\n

WM-3<\/strong>
\nDla ka\u017cdej teorii i dla ka\u017cdego modelu oblicze\u0144, istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107 takiego wzbogacenia lub przekszta\u0142cenia<\/strong> modelu\/teorii, aby problemy dotychczas nierozwi\u0105zywalne sta\u0142y si\u0119 (na nowym gruncie) rozwi\u0105zywalne.<\/p>\n

—–<\/p>\n

PS-1<\/strong>
\nPostulowane przez WM wzmocnienie lub przekszta\u0142cenie modelu\/teorii (w celu uzyskania efektu rozwi\u0105zywalno\u015bci problem\u00f3w dotychczas nierozwi\u0105zywalnych) wymaga de facto<\/em> odwo\u0142ania si\u0119 do niesko\u0144czono\u015bci aktualnej<\/strong>.<\/p>\n

PS-2<\/strong>
\nNie mamy dowodu na to, \u017ce modele silniejsze od cyfrowego modelu oblicze\u0144 (turingowskiego) s\u0105 fizycznie realizowalne<\/strong>. Inaczej: hipoteza Churcha-Turinga (w wersji fizykalnej) nie zosta\u0142a ani obalona, ani potwierdzona.<\/p>\n

PS-3\u00a0 <\/strong>
\nNiekt\u00f3re obliczenia\/algorytmy, za pomoc\u0105 kt\u00f3rych usi\u0142uje si\u0119 rozwi\u0105zywa\u0107 problemy trudne (w tym: praktycznie nieobliczalne w modelu turingowskim), s\u0105 nie w pe\u0142ni przez cz\u0142owieka kontrolowalne<\/strong> (elementy losowe), i nie w pe\u0142ni dla\u0144 zrozumia\u0142e<\/strong> (brak teorii wyja\u015bniaj\u0105cej, np. dla algorytm\u00f3w genetycznych).<\/p>\n

*****<\/p>\n

W zalinkowanym fragmencie artyku\u0142u znajduj\u0105 si\u0119 oczywi\u015bcie rozwini\u0119cia powy\u017cszych punkt\u00f3w.
\nGor\u0105co zapraszam do ich krytycznego przestudiowania, a nast\u0119pnie skomentowania<\/strong>.
\nB\u0119dzie to dla mnie tym bardziej cenne, \u017ce obecnie przygotowuj\u0119 nieco zmienion\u0105, angielsk\u0105 wersj\u0119 tekstu (b\u0119d\u0119 zatem wdzi\u0119czny za wszelkie uwagi).<\/p>\n

Udost\u0119pniam jeszcze raz link do fragmentu artyku\u0142u<\/a>.<\/p>\n

I zapraszam do dyskusji — Pawe\u0142 Stacewicz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Za pomoc\u0105 obecnego wpisu chcia\u0142bym podda\u0107 pod dyskusj\u0119 pewn\u0105 odmian\u0119 \u015bwiatopogl\u0105du informatycznego, za kt\u00f3r\u0105 opowiada si\u0119 drugi z redaktor\u00f3w bloga, czyli Witold Marciszewski. Sam autor nazywa \u00f3w pogl\u0105d optymizmem poznawczym, a obja\u015bniaj\u0105c rzecz szerzej: realistycznym optymizmem w kwestii poznawania i … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-9668","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9668","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9668"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9668\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12574,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9668\/revisions\/12574"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9668"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marciszewski.eu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}